Alçı sıva makinesi arızaları nasıl ayırt edilir?
Alçı sıva makinesi arızaları ilk anda karışık görünür ama belirtilerin çoğu dört taraftan birini gösterir. Bunlar elektrik ve kumanda, su hattı, hava hattı ve pompa tarafıdır. Arızanın hangi tarafta olduğunu bulduğunuzda neye bakacağınız da netleşir.
Bu yazıda alçı sıva makinasında elektrik, kumanda, su ve hava tarafındaki arızaları belirti, olası neden ve kontrol sırasıyla anlattık. Kontrole her zaman en basit nedenden başlayın, parça sökmeden önce butonlara, sigortaya ve vanaların konumuna bakın.
Motor çalıştığı halde pompa basmıyorsa sorun genellikle huni, besleme ya da pompa tarafındadır ve bunu alçı makinesi basmıyor yazısında ayrıca ele aldık. Manometre yükseliyor ve hortum tıkanıyorsa aynı yazıdaki güvenli açma adımlarını izleyin. Harç sulu, koyu ya da dalgalı geliyorsa kıvam ayarı rehberine bakın.
Makinenin içine el sürmeden önce makineyi durdurun ve fişini çekin. Kumanda panosunu, motoru ve redüktörü açıp kurcalamayın, bu parçalarda elektrik işini yetkili kişi yapar.
Sıva makinesi çalışmıyorsa ilk bakılacak yerler
Butona bastığınızda makineden hiç ses gelmiyorsa aşağıdaki sırayla ilerleyin. Sıra kolay kontrolden zora doğru gider.
- Acil stop butonuna bakın. Çoğu makinede buton çevrilerek ya da çekilerek bırakılır.
- Şantiye panosunda sigortanın ya da kaçak akım rölesinin atıp atmadığını kontrol edin. Röle kaldırır kaldırmaz yeniden atıyorsa zorlamayın ve elektrikçiye haber verin.
- Kabloyu ve fişi baştan sona gözden geçirin. Ezik kılıf, yanık iz ya da gevşek pim görürseniz o kabloyla çalışmayın.
- Motor koruma şalterine, yani termiğe bakın. Atmışsa tekrar kurmadan önce nedenini düşünün. Sık atma nedenlerini aşağıda ayrıca anlattık.
- Kumanda anahtarının doğru konumda olduğundan emin olun. Anahtar konumlarının ne işe yaradığı modele göre değişir, makinenizin kılavuzuna bakın.
- Su musluğunun açık olduğuna ve su hortumunun ezilmediğine bakın. Bazı modeller su basıncı yetersizken su basınç şalteri yüzünden hiç çalışmaz.
Motor ters dönüyorsa faz sırasına bakın
Trifaze makinede faz sırası ters gelirse motor ters döner. Bu durumda pompa harç basmaz, karıştırıcı da ters çalışır. Makine yeni bir prize, başka bir panoya ya da jeneratöre bağlandıktan hemen sonra bu belirti çıkıyorsa ilk akla gelecek neden faz sırasıdır.
Motor ya da redüktör üzerinde dönüş yönünü gösteren bir ok varsa dönüşü onunla karşılaştırın. Ters dönüşü fark ettiğiniz anda makineyi durdurun ve çalıştırmaya devam etmeyin.
Çoğu makinenin fişinde faz çevirici bulunur. Faz değişimini makine fişten çekiliyken, elektrik bilen biri yapmalıdır. Fiş prizdeyken fişin içini asla açmayın.
Alçı makinesi termik atıyorsa nedeni nedir?
Termik, motoru aşırı akıma karşı korur. Sık atıyorsa motor bir yerde zorlanıyor demektir. Termiği her seferinde kurup devam etmek motoru ısıtır ve bobinlere zarar verebilir. Termik ayarını yükseltmek ya da daha büyük sigorta takmak da sorunu yalnızca gizler.
Termiğin sık atmasında başlıca nedenler aşağıdadır. Kablo kesiti, uzatma ve jeneratör seçimiyle ilgili ayrıntılar için elektrik ihtiyacı rehberine bakabilirsiniz.
- Kablo ince ya da çok uzunsa voltaj düşer, motor zorlanır ve termik atar.
- Jeneratörün gücü makineye yetmiyorsa motor özellikle kalkışta zorlanır.
- Harç koyuysa ya da hortumda tıkanma başlamışsa pompa zor döner ve motor yüklenir. Bu durumda manometre de genellikle yükselir.
- Stator fazla gerilmişse rotoru frenler ve motor sürekli yük altında çalışır. Germe ayarı için rotor-stator ne zaman değişir yazısına bakın.
Tabanca vanası makineyi durdurmuyorsa ya da hava gelmiyorsa
Çoğu makinede hava hattında bir basınç şalteri bulunur. Tabancadaki hava vanasını kapattığınızda hattaki basınç yükselir ve makine durur. Vanayı açtığınızda makine yeniden çalışır.
Vana kapandığı halde makine durmuyorsa hava hattında kaçak olabilir. Hava hortumunu, rakorları ve contaları dinleyerek ya da köpüklü suyla kontrol edin. Kaçak yoksa basınç şalterinin ayarı bozulmuş ya da şalterin kendisi arızalanmış olabilir. Şalter ayarını kılavuza bakmadan değiştirmeyin.
Vana açıldığı halde makine çalışmıyorsa ya da tabancadan hava gelmiyorsa önce tabancanın içindeki ince hava borusuna bakın. Bu borunun ucuna alçı kaçıp donarsa hava geçmez. Hava hortumu bir yerde ezilmiş ya da kompresör yeterli hava vermiyor olabilir. Hava borusu ya da meme yıpranmışsa püskürtme tabancası parçalarına göz atabilirsiniz.
Kompresör hiç çalışmıyorsa önce kendi sigortasına ya da şalterine bakın. Çalışıyor ama zayıf hava veriyorsa hava filtresini kontrol edin, tıkalı filtreyi temizleyin ya da değiştirin.
Su gelmiyor, az geliyor ya da dururken tüpe su doluyorsa
Su hattındaki arıza kendini önce harçta gösterir. Su hiç gelmezse kuru malzeme karıştırma tüpünde sıkışır, az gelirse harç koyulaşır ve pompa zorlanır.
Makine durduğu halde tüpe su dolmaya devam ediyorsa selenoid valf kir ya da kireç yüzünden tam kapanmıyordur. Bunu bir sonraki çalıştırmada ilk harcın sulu gelmesinden de anlarsınız. Valfi temizletin, düzelmiyorsa değiştirin.
Su hiç gelmiyor ya da az geliyorsa aşağıdaki nedenleri sırayla kontrol edin.
- Şebeke basıncı düşük olabilir. Aynı hattan başka biri su çektiğinde de basınç düşer ve kıvam bozulur.
- Su filtresi, yani süzgeç tıkanmış olabilir. Şantiye suyundaki kum ve pas burada birikir, süzgeci sık temizleyin.
- Basınç düşürücünün ayarı bozulmuş ya da kendisi arızalanmış olabilir.
- Selenoid valf bobin arızası ya da kir yüzünden açmıyor olabilir. Bobinin elektrik tarafına yetkili kişi bakmalıdır.
- Makinede su pompası varsa çalışıp çalışmadığını kontrol edin.
- Debimetre yanlış ayarlanmış olabilir. Ayarın yanlışlıkla değişip değişmediğine bakın.
- Kışın su hattı donmuş olabilir. Donmuş hatta makineyi zorlamayın, buz çözülmeden çalıştırmayın.
Ne zaman servis çağrılır?
Her alçı makinesi arıza belirtisi servis gerektirmez. Yukarıdaki kontrollerin çoğunu şantiyede kendiniz yapabilirsiniz. Aşağıdaki durumlarda ise makineyi durdurun ve yetkili kişiye gösterin.
Servis ve yedek parça için Özstar Makina'yı arayın ya da WhatsApp'tan yazın. Ararken makinenin marka ve modelini, belirtiyi ve yaptığınız kontrolleri söyleyin.
- Kumanda panosunda yanık kokusu, kararma ya da erime izi varsa.
- Motor uğulduyor ama dönmüyorsa ya da redüktörden alışılmadık bir ses geliyorsa.
- Kablo, jeneratör ve harç tarafını kontrol ettiğiniz halde termik atmaya devam ediyorsa.
- Selenoid valf, basınç şalteri ya da su pompası temizlendiği halde düzelmiyorsa.
Sıkça sorulan sorular
Alçı sıva makinesi hiç çalışmıyorsa ilk neye bakılır?
Önce acil stop butonuna, şantiye panosundaki sigorta ve kaçak akım rölesine bakın. Ardından kabloyu, fişi, termiği ve kumanda anahtarını kontrol edin.
Alçı makinesi termik atıyorsa ne yapmalı?
Termiği tekrar kurmadan önce nedenini bulun. İnce ya da uzun kablo, gücü yetmeyen jeneratör, koyu harç, hortumda tıkanma ve fazla gerilmiş stator başlıca nedenlerdir.
Motor ters dönerse ne olur?
Trifaze makinede faz sırası ters gelirse pompa harç basmaz ve karıştırıcı ters çalışır. Fazı makine fişten çekiliyken elektrik bilen biri çevirmelidir.
Tabanca vanasını kapattığım halde makine neden durmuyor?
Çoğu makinede makineyi hava hattındaki basınç şalteri durdurur. Hortumda, rakorda ya da contada hava kaçağı varsa basınç yükselmez ve makine durmaz. Kaçak yoksa basınç şalterinin ayarı ya da kendisi arızalı olabilir.
Makine dururken tüpe su dolması neden olur?
Selenoid valf kir ya da kireç yüzünden tam kapanmıyordur. Bu yüzden bir sonraki çalıştırmada ilk harç sulu gelir, valfi temizletin ya da değiştirin.